NESLİ TÜKENMEKTE OLAN BİTKİLER LABORATUVARDA HAYAT BULUYOR

Kocaeli Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü’nden Doç. Dr. Arda Acemi, sürdürülebilir biyoçeşitlilik hakkında konuşmak üzere Radyo Ki’ ye konuk oldu.

Doç. Dr. Arda Acemi, sürdürülebilir biyoçeşitliliğin türlerin tükenmeden sonraki nesillere aktarılabilmesi ve bunların insanlığın faydasına kullanılması olduğunu söyledi.

Kocaeli’nin biyoçeşitlilik açısından küçük bir laboratuvar olduğunu belirten Doç. Dr. Arda Acemi, sanayi kenti olmasına rağmen Kocaeli’nin önemli bir biyolojik çeşitliliğe sahip olduğunu vurguladı. Doç. Dr. Acemi, özellikle bitkiler anlamında Kocaeli’nin birçok nadir ve endemik bitkiye ev sahipliği yaptığını ifade etti.

Doç. Dr. Arda Acemi, bitkileri korumak amacıyla bitki biyoteknolojisinin bir alt dalı olan bitki doku kültürü tekniğinden yararlandıklarını aktardı. Doç. Dr. Acemi, bitki doku kültürü tekniğini kullanarak nesli tükenmekte olan bitkilerin herhangi bir parçasından tüm bitkiyi üretip laboratuvar ortamında çoğalttıklarını ve doğaya kazandırdıklarını söyledi.

Üniversite-Sanayi İş Birliği projesi kapsamında doğaya kazandırdıkları bitkilerin sürecini anlatan Doç. Dr. Arda Acemi, ilk olarak arazi çalışması yaparak hedefleri olan bitkileri arazide bulup tanımladıklarını söyledi. Doç. Dr. Acemi, 50’nin üzerinde endemik ve tehdit altında bitkinin olduğunu; öncelikli olarak ise 20 bitkiye odaklandıklarını söyledi. Doç. Dr. Acemi, daha sonra ise gerekli izinleri alarak belirledikleri bitkiyi laboratuvar ortamında biyoteknolojik yöntemler ile çoğalttıklarını anlattı. İlk olarak, Uluslararası Doğa Koruma Birliği’nin “kritik tehlike altında” olarak nitelendirdiği mavi yıldız bitkisi ile başladıklarını söyleyen Doç. Dr. Acemi, bu bitkiyi laboratuvarda çoğalttıklarını, tohumlarını ürettiklerini ve doğaya aktardıklarını söyledi. Doç. Dr. Acemi, daha sonra ise Kandıra İlçesi’ndeki kumullarda bulunan kum zambaklarına; ardından Riva Sığırkuyruğu’na yöneldiklerini, bu yıl ise Kilyos Düğmesi’ne odaklandıklarını anlattı.

Arazi çalışmalarında yaşanılan zorluklardan bahseden Doç. Dr. Arda Acemi, bir bitkiyi bulmak için kilometrelerce yürümek zorunda kaldıklarını ve kimi zaman bu bitkileri tespit etmenin oldukça güç olduğunu aktardı. Ayrıca Doç. Dr. Acemi, laboratuvarda kurulan kültürlerde sterilitenin sağlanması aşamasında da zaman zaman zorluklar yaşanabildiğinden bahsetti.

Gelecekte sürdürülebilir biyoçeşitlilik hakkında umutlu olduğunu söyleyen Doç. Dr. Arda Acemi, Bitki Doku Kültürü yöntemlerinin nadir ve tehlike altındaki bitki türlerinin nesillerinin devamı açısından ve bu bitkilerin sürdürülebilir üretimlerinin yapılması için oldukça elverişli olduğundan bahsederken, tek sıkıntının bu alanda yetişmiş uzman ihtiyacı olduğunu söyledi. Doç. Dr. Arda Acemi, bitkilerin gelecek nesillere aktarılması, ekosistem zincirinin korunması ve doğal dengenin sürdürülebilmesi için her bireyin biyoçeşitlilik bilincine sahip olması gerektiğini ifade etti.

Muhabir: Şöhre Üresin

Kameraman: Ferhat Epsamlı

Röportajın tamamını buradan dinleyebilirsiniz.