18 MART’I BİRLİKTE AKTARMAMIZ GEREK

Türk milletinin bağımsızlık destanı 18 Mart Çanakkale Zaferi 111. yıldönümünde tarihi gerçekleriyle Radyo K.İ.’de masaya yatırıldı. Kocaeli Üniversitesi Tarih Bölümü Başkanı Prof. Dr. İbrahim Şirin, zaferin açlık ve çocuk askerlerle değil, dönemin en modern ordusu ve güçlü lojistiğiyle kazanıldığını vurgulayarak efsanelerle gerçeğin birbirinden ayrılması gerektiğine dikkat çekti.

Radyo K.İ.’de yayımlanan “Güne Bakış” programının 18 Mart özel yayınına konuk olan Kocaeli Üniversitesi Tarih Bölümü Başkanı Prof. Dr. İbrahim Şirin, Çanakkale Zaferi’nin bilinmeyen yönlerini ve askeri arka planını değerlendirdi. Çanakkale ruhunu ve Mustafa Kemal Atatürk’ün askeri dehasını ele alan Prof. Dr. Şirin, bu büyük kahramanlık destanının kulaktan dolma mitolojik anlatılar yerine, somut arşiv kayıtlarıyla aktarılmasının önemine dikkat çekti. Popüler kültürde yer edinen “bir kase hoşaf ile beslenen askerler” veya “çocuk yaştaki birlikler” gibi efsanelerin tarihi gerçeklerle bağdaşmadığını vurgulayan Prof. Dr. Şirin, savaş dönemine ait günlük yemek listelerinin ordunun aslında ne kadar düzenli beslendiğini kanıtladığını ifade etti. Çanakkale’nin en güçlü lojistik ağa sahip olan cephelerden biri olduğunun altını çizen Prof. Dr. Şirin, “Kadınlar veya 10-11 yaşındaki çocuklar savaşmıyor; aksine bu savaş, sivil halkın cepheye girmesinin dahi yasak olduğu, en profesyonel askeri organizasyonumuzdur” diyerek tarihçilerin toplumun doğru bilgilendirilmesi konusundaki sorumluluğunu hatırlattı.

Mustafa Kemal’in Coğrafyayı Bilmesi Savaşın Seyrini Değiştirdi

Savaşın askeri taktiklerine ve stratejik kırılma noktalarına da değinen Prof. Dr. İbrahim Şirin, Mustafa Kemal Atatürk’ün Çanakkale’deki asıl büyük rolünün deniz zaferinden ziyade, savaşın kaderini belirleyen kara savaşlarında ortaya çıktığını hatırlattı. Gelibolu Yarımadası’nın topografik yapısına, bölgedeki daha önceki görevlerinden dolayı son derece hakim olan Atatürk’ün, bu coğrafi bilgiyi eşsiz bir avantaja dönüştürdüğünü belirten Prof. Dr. Şirin, düşman kuvvetlerinin çıkarma yapacağı noktaları adeta “avucunun içi gibi” öngörmesinin zaferdeki kilit rolüne dikkat çekti. Prof. Dr. Şirin, bu derin mekan hakimiyetinin kusursuz bir savunma hattı oluşturulmasında hayati bir etken olduğunun altını çizerek, Atatürk’ün coğrafyayı bir strateji haritası gibi kullanma yeteneğinin savaşın seyrini bütünüyle değiştirdiğini vurguladı.

Edebiyat ve Sinema Tarihe Sahip Çıkmalı

Çanakkale Savaşı’nın toplumsal maliyetine ve Cumhuriyet’in kuruluş sürecine etkilerine dikkat çeken Prof. Dr. İbrahim Şirin, yaklaşık 60 bin şehidin verildiği bu süreçte kaybedilen yetişmiş insan gücünün, Cumhuriyet’in ilk yıllarındaki nitelikli kadro ihtiyacını ciddi şekilde zorlaştırdığını belirtti. Bu eşsiz zaferin sadece bir askeri başarı değil, aynı zamanda yaşayan bir “hafıza mekânı” olarak doğru işlenmesi gerektiğini savunan Prof. Dr. Şirin, Türk sineması ve edebiyatında Çanakkale’yi gerçekçi bir perspektifle yansıtan güçlü eserlerin eksikliğine dikkat çekti. Çanakkale ruhunun mitolojik unsurlardan arındırılarak evrensel bir dille dünyaya anlatılması gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Şirin, “Biz tarihçiler olarak doğru kaynakları bilimsel bir titizlikle ortaya koymalıyız, edebiyatçılar bu metinleri estetikle işlemeli, sinemacılar ise beyaz perdenin gücü ve modern teknolojinin imkânlarıyla kitlelere ulaştırmalıdır” diyerek disiplinler arası bir iş birliğinin gerekliliğini dile getirdi.

Muhabir: Resul KARAKAŞ

Kameraman: Harun Efe TAŞKARA

Röportajın tamamını buradan dinleyebilirsiniz.